Dit artikel werd op 8 november 2025 gepubliceerd in het Noord-Hollands dagblad en het Haarlems Dagblad.

In de regionale dagbladen van Mediahuis Nederland stond dit weekend een groot interview met mij over over mijn werkende leven, mijn liefde voor dieren en hoe ik in 2023 de Vakbond voor Dieren heb opgericht.

“Dieren hebben recht op lucht, lucht en ruimte. Maar we moeten ook aandacht hebben voor hun sociale leven.”

Foto’s: Marcel Molle

Lees het hele interview hier (paywall) of download onderstaande afbeelding (hoge resolutie).

Ik heb onze hond laten inslapen. Na een jaar ziekte, die ondanks vele bloedonderzoeken, echo’s en specialistische consulten niet kon worden gediagnosticeerd, was ze op. Het leven was op. Euthanasie aan huis biedt de mogelijkheid om je huisdier thuis te laten inslapen. In haar ‘vertrouwende omgeving een waardig einde geven’, aldus de folder.

De service wordt eveneens op zaterdag gegevens, dat gaf onze twee uitwonende kinderen de mogelijkheid er ook bij te zijn. Op de bank, omringd door een huilende mensenfamilie, stierf onze Tessel. We hebben haar met elkaar in de tuin begraven.

De dierenarts is 25 minuten geweest en we rekenden 355 euro af. Doordat we haar in de tuin konden begraven bespaarden we de kosten voor de crematie bij een crematorium in de buurt. Haar naar destructie (laten) brengen was een goedkopere optie, maar daar kun je na zo’n waardig afscheid eigenlijk niet met goed fatsoen voor kiezen. Vanuit mijn werkkamer kijk ik nu naar het plekje onder de bomen waar de zon net de grond raakt. Het is goed zo.

Ik prijs me gelukkig dat ik in een land woon waar respect voor huisdieren groot is. Vrienden die ik vertel over het sterven van onze hond zijn begripvol en medelevend. Ik krijg lieve appjes die me sterkte wensen. Alle lof voor de dierenartsen die met ons op zoek zijn geweest naar de kwaal en altijd de tijd namen om ons mee te nemen in hun overwegingen. Ook de dierenarts die bij ons thuiskwam voor de laatste prik was uitermate zorgvuldig en gericht op het vasthouden van een mooie herinnering van onze hond die meer dan 10 jaar lief en leed met ons deelde.

Een waardig sterven is niet alle dieren gegund

In de 25 minuten dat mijn hond een waardig en respectvol afscheid kreeg, stierven er eveneens 100 koeien, 700 varkens en 28.750 vleeskuikens. Kil en koud werden zij afgemaakt. Door afgestompte, laag betaalde medewerkers van het slachthuis. Vol stress en vaak pijnlijk gingen zij dood. Deze dieren stierven zonder enige compassie of waardering voor hun bijdrage aan ons bestaan. Ze krijgen geen mooi plekje onder een boom maar eindigen in het riool. Een waardig sterven is hen niet gegund.

De maatschappelijke acceptatie en de serviceverlening bij ziekte en dood van huisdieren is fantastisch. Maar ieder dier heeft een intrinsieke waarde. De functie die wij aan dieren hebben gegeven verandert niets aan hun wezen. We moeten ophouden om onszelf wijs te maken dat een varken een fundamenteel ander wezen is dan een hond. Verdriet om een hond is net zo legitiem als verdriet om een varken. Het leed en de dood van een hond is niet anders dan dat van een varken.

En als ik me hardop afvraag waarom respect ophoudt bij dieren die we niet kennen, waar we niet mee samenleven, dan ontvang ik vaker hoon dan compassie van de mensen in mijn nabijheid. We hebben een schizofrene wereld gecreëerd die ons geweten sust en ons eetpatroon ongemoeid laat.

Voor paardrijden had ik helaas weinig talent. Daar waar mijn leeftijdsgenootjes na verloop van tijd wedstrijden gingen rijden en deze ook bleken te winnen, bleef ik achteraan sukkelen met een pony die er iedere keer vandoor ging als er iets onverwachts gebeurde en mij daarbij graag van z’n rug afgooide.

Deze pony wilde niet bereden worden

Ik legde de schuld bij mezelf. Aan mijn onvermogen om aan de pony te zeggen wat ik van hem wilde.  Dat de pony ondertussen aan mij heel duidelijk maakte wat híj wilde, daar had ik als twaalfjarige nooit bij stilgestaan. Terwijl mij dat nu, met terugwerkende kracht, overduidelijk is. Deze pony wilde niet bereden worden, in ieder geval niet door mij, en zijn manier om mij dat te vertellen was ondubbelzinnig. Toch duurde het decennia voordat ik op deze manier terugkijk op mijn paardenjeugd. 

Afgelopen vrijdag nam de Kamer een motie aan om dieronvriendelijke hulpmiddelen en trainingsmethoden in de paardensport te verbieden. Zwepen, sporen, strakke neusriemen en sommige bitten zouden daarmee verleden tijd zijn. Vooral de professionele paardensport zal dat merken.

En dat is hard nodig. Kort voor de Olympische Spelen van Parijs sloeg dressuurruiter Charlotte Dujardin haar paard in een trainingssessie 24 keer in één minuut met een zweep. De beelden gingen rond, ze trok zich terug en werd zes maanden geschorst. Springruiter Max Kühner werd tijdens dezelfde Spelen aangeklaagd wegens ‘barring’, een methode waarbij een paard tijdens het springen bewust pijn wordt gedaan om het hoger te laten springen. Kühner ontkende en het onderzoek liep nog tijdens de Spelen.

Blauwe tongen

Tijdens Jumping Amsterdam in 2024 verschenen foto’s van paarden met blauwe tongen – een teken van zuurstofgebrek door een te strak bit. De internationale paardensportbond FEI stelt dat paardenwelzijn ‘nimmer ondergeschikt mag worden aan competitieve of commerciële invloeden’. Toch greep ze niet in. Anky van Grunsven, meervoudig olympisch kampioen, ontkent zelfs dat paarden op hoog niveau lijden.

Zolang er geen verbod komt op deze hulpmiddelen, zal de paardensport zichzelf niet veranderen. Maar misschien moeten we ons afvragen: als zwepen, sporen en strakke neusriemen nodig zijn om een paard in beweging te krijgen, wat zegt dat dan over paardrijden zelf? Krijgen we paarden überhaupt nog zo gek om te presteren zonder deze dwangmiddelen? En als dat niet lukt, moeten we dan niet concluderen dat paardensport, en misschien paardrijden in het algemeen, op een fundament van gedwongen samenwerking rust?

Hulpmiddelen die pijn, stress en onderwerping veroorzaken

We accepteren al lang niet meer dat circusdieren kunstjes doen onder dwang. Dolfinaria raken in opspraak omdat dolfijnen geen attractie zouden moeten zijn. Waarom blijven we dan vasthouden aan een sport die, zelfs op het hoogste niveau, afhankelijk is van hulpmiddelen die pijn, stress en onderwerping veroorzaken? Misschien is deze motie niet alleen een noodzakelijke correctie binnen de sport, maar de eerste stap richting een bredere discussie over de vraag of paardrijden nog wel van deze tijd is.

Ik heb mijn antwoord al. Ik ben al lang geen paardenmeisje meer.

Ik loop over het pad achter het hotel richting ons huis. Een bushbaby maakt haar herkenbare geluid in de grote boom bij het hek. De cicades vullen de warme lucht met een mooie achtergrondruis. In de verte blaft een hond. De sterrenhemel is onvervuild en de melkweg is zichtbaar. Duizenden lichtjes schijnen me bij op weg naar huis. 

‘Je zou er toch wonen‘, denk ik iedere avond als ik deze paar meter van mijn werkplek naar huis afleg.

Aap en mens: ieder z’n woon-werk verkeer

Ons hotel herbergt twaalf kamers en op drukke dagen zijn er zo’n dertig gasten. Overdag zijn de meesten op pad. Naar de stad voor een bezoek aan een lokale markt. Of op safari, naar Arusha National Park, waar ze zebra’s, giraffes en buffels zullen zien. Wandelen in de omgeving, op zoek naar de zwart-witte franjeaap, is ook een geliefde besteding voor een deel van de dag. Met een boekje bij het zwembad vult dan de andere helft.

Sommige gasten komen pas laat aan, hun vlucht landt op het internationale vliegveld hier 45 minuten vandaan. Aan het eind van de middag is iedereen meestal wel binnen. Energie van opwinding, nieuwsgierigheid en spanning voor het onbekende vult het terrein.

De apen die op het terrein wonen verplaatsen zich rond hetzelfde tijdstip meestal van hun voedselplek naar hun slaapplek. Hun woon-werk verkeer gaat langs de rij bomen, die aan de rand van het zwembad en het bijbehorende terras staan. Met veel kabaal gaan de jonkies vooruit. Hun sprongen van boom tot boom doet menige gast een kreet slaken. Camera’s en verrekijkers komen tevoorschijn. De volwassenen zijn voorzichtiger en gedragen zich niet als kamikaze-apen. Dertig tot veertig apen komen hier iedere dag in de ochtend en avond langs. Voor het donker willen ze thuis zijn.

Niets nieuws en toch een feestje

Het vuur in de lounge brandt en ook het kampvuur naast het restaurant is aan. De zon gaat rond zes uur al onder en het brandende hout brengt warmte en gezelligheid. Gasten kleden zich om in hun kamers, drinken iets bij het vuur en verheugen zich op de volgende dag in Tanzania. Ook wij drinken meestal iets voordat het diner begint. We worden blij van de mensen die zichtbaar genieten van de omgeving die wij hebben gecreëerd. Voor ons is het allemaal niets nieuws en toch is het iedere dag weer een feestje om hier te zijn.

Mijn woon-werk verkeer is ongeveer 1,5 minuut. Iedere ochtend en iedere avond, en vaak nog meerdere keren tussendoor, loop ik de route van het hotel naar ons huis. Als ik tussendoor even ga zwemmen, als ik na de lunch een boek wil lezen, als ik rustig aan een reisvoorstel voor klanten wil werken. En iedere, echt iedere keer als ik de afstand tussen ons hotel en ons huis afleg denk ik: ‘jeetje, je zou hier toch wonen!’

De kinderen van ons personeel, dat allemaal in de buurt woont, kennen mij allemaal. Van onze personeelsfeestjes en de kadootjes met kerst. Ze zijn teleurgesteld als ze mij tijdens een wandeling tegenkomen en alleen een boks krijgen. De baas van het dorp maakt meestal een praatje. Over de school die boeken nodig heeft, over de medische post waar geen bewaker meer is en waar afgelopen nacht is ingebroken.  Over de kerk, waarvan het dak lekt en de bijbels nat zijn geworden tijdens de laatste onverwachte regenbui. Maar nu wij hier alweer vier jaar wonen, weet hij dat ik liever over een ander onderwerp praat. Ik praat het liefst over bomen. 

Ons hotel ligt in het centrum van een voormalige koffieplantage. Een waterbron op het terrein biedt schoon drinkwater voor meer dan 10.000 mensen die in de omgeving wonen. Door de aanwezigheid van water zijn de bomen rondom de bron gigantisch. In de toppen van de bomen vind je zwart-witte franjeapen, diadeemmeerkatten, neushoornvogels en vele andere vogelsoorten. Het Arusha National Park, hemelsbreed maar 4 km van ons verwijderd biedt deze soorten een veilig heenkomen. Hun leefgebied is echter veel groter dan dit kleine park en daar wringt nou net de schoen. 

Het kappen van bomen in is een directe manier om geld te verdienen

Het kappen van bomen in is een directe manier om geld te verdienen. Als het tijd is om het schoolgeld te betalen hoor ik opeens veel vaker een elektrische cirkelzaag. Een boom van 100 jaar oud, kan in planken wel een maandsalaris opbrengen. Die keuze is dus vaak snel gemaakt. Toch ervaren diezelfde mensen ook de negatieve gevolgen van het kappen. Het wortelpakket van de gekapte boom sterft af en houdt de grond waar hij stond niet meer bijelkaar. Aardverschuiving zijn het gevolg. In een heftige regenbui, die we hier in bepaalde seizoenen vaak hebben, komen hele modderstromen van de berg af glijden. De obstakels, die deze stromen voorheen tegenhielden, zijn nu banken en bedden geworden. De hitte van de zon wordt niet meer tegenhouden door het grote bladerdek van de bomen. De opwarming van de aarde wordt hierdoor versterkt. En gewassen zijn steeds moeilijker te verbouwen.

Ook overlast van apen groeit. Hun directe route via de toppen van en naar het park wordt bruut onderbroken door lege, droge grond.  Voedsel is niet meer in grote getale aanwezig en de dieren gaan op zoek naar alternatieven. Dat dat soms mais of tomaten zijn, kan ze niet aangerekend worden. De besjes en bladeren van de gekapte bomen zijn tenslotte niet meer beschikbaar. 

Dus, als de baas van het dorp mij aanspreekt, weet hij dat we gaan praten over bomen. In 2019 heb ik samen met de omgeving bijna 10.000 bomen geplant. Bij de school, langs de weg, rondom de waterbron en op ons terrein. In onze eigen kwekerij hebben we zaden uit laten groeien tot stekjes. Die hebben we vervolgens verdeeld over iedereen die mee wilde helpen planten. Voor het planten op ons terrein heb ik betaald. Mensen die in hun eigen omgeving bomen wilden planten kregen de bomen gratis. Daarna moesten ze er zelf voor zorgen. Al lopend door de dorpen kan ik ‘mijn’ bomen precies aanwijzen. Ik voel enige trots. Op mezelf en op mijn buren. 

In 2022 gaan we weer planten

In 2022 gaan we weer planten. De baas van het dorp weet het al. Het belang van bomen planten begint langzaam maar zeker bij hem door te dringen. Hij vertelt over de mensen in het dorp die hebben uitgezocht waar bomen nodig zijn. Dat zijn allemaal plekken waar bomen de afgelopen jaren zijn gekapt. De overlast hierdoor hebben ze aan de lijve ondervonden. Zelf maak ik me hard voor een corridor van de dorpen naar het park. Zodat de apen veilig heen en weer kunnen gaan.

Als ik een rondje maak over ons terrein zie ik dat sommige bomen uit 2019 al groter zijn dan ik. Ze zullen nog wel even moeten doorgroeien, voordat een aap hier veilig doorheen kan slingeren. Dat weerhoudt me er niet van om in 2022 weer 10.000 bomen te gaan planten. Zodat de schoolkinderen in de schaduw kunnen spelen, de modderstromen beperkt blijven, de apen hun eigen voedsel hebben en de vogels veilig een nest kunnen bouwen. De baas van het dorp is het met me eens. Volgende keer gaan we het weer over bomen hebben.

Ik hou van allebei. De een is vertrouwd en toch nooit saai. Staat altijd voor me klaar en stelt me zelden teleur. De ander is onvoorspelbaar en spannend. Laat me regelmatig barsten. Maar wakkert een vuur in me aan dat me het gevoel geeft dat ik leef. Echt leef. Mijn man en mijn minnaar.

Ik fiets naar de Albert Heijn. Ik zeg goedemorgen tegen de buurvrouw en kom tien minuten later terug met twee goedgevulde tassen aan mijn stuur. De koelkast is gevuld met allerlei lekkernijen die ik vanavond met mijn gezin ga klaarmaken.

Ik zet nog een kop koffie en bel met m’n moeder. Die komt zo nog even een boek brengen dat ze heel mooi vond. Mijn dochter komt de keuken binnen in haar werkoutfit en vertrekt naar haar bijbaantje aan het strand. Mijn zoon is al vertrokken, voor een extra les op school. Hij stuurt me vast een tikkie voor het broodje dat hij straks bij de lokale kaasboer gaat kopen. Ik pak de krant en kijk ondertussen naar het koolmeesje dat zich zoals altijd tegoed doet aan het vogelzaad dat ik neerleg op de tafel achter het raam.

In Nederland volgt het leven een patroon. De dagen zijn logisch. Niet iedere dag is hetzelfde, noch is iedere dag altijd volledig gepland. Maar als je aan iemand vraagt ‘wat ga je doen vandaag?’ volgt er altijd een antwoord met activiteiten. In Nederland weet zelfs de hond dat er rond 10 uur een rondje bos op de agenda staat.

Haat en liefde

Hoe anders is dat in Tanzania. Daar leef je bij de gratie van de dag.  Als het heeft geregend is vaak geen stroom. Dan kun je dus niet een ochtend je mail wegwerken, want zonder stroom geen wifi. Als het heel erg geregend heeft, komt bijna iedereen te laat omdat de gaten in de weg gevuld zijn met water en troep. Kleine watervallen stromen van de hellingen allemaal op de hoofdweg die het water als een rivier zou moeten afvoeren. Daar is de weg niet op gemaakt. De busjes die iedereen naar het werk moet brengen zijn dan overal vertraagd en overvol.

De leraren zijn niet op tijd op school, onze hulp komt meestal helemaal niet. Eerst haar huisje droogmaken. Maar soms valt het ook mee en brengt een stevige regenbui vooral de broodnodige verlichting die de uitgedroogde grond nodig heeft. Je ziet het gras bijna opgelucht ademhalen en  ter plekke groen worden.

Het stof daalt met de regen neer. Als je dan vroeg opstaat zie je de sneeuwkap van de Kilimanjaro bij de opkomende zon helderder dan ooit. De stofwaas is verdwenen en het beeld erachter is als op een high definition televisie scherm. David Attenborough live in je achtertuin. In de verte klinken de colobusapen die de regen bedanken voor de verse bladeren die uit de boomtakken ontspringen.

Geluk in Tanzania komt altijd tegelijk. En is altijd groots. Net als het ongeluk. De belastingdienst is intimiderend en oneerlijk. Immigratie staat soms met vier mannen in pak in een grote auto voor de deur om je verblijfsvergunning te controleren. Zelfs als alles in orde is, maakt het me zenuwachtig en onzeker. De politie houdt je aan voor de meest onzinnige dingen. Regels worden met terugwerkende kracht ingevoerd zodat het innen van boetes gelijk kan beginnen. Corruptie tiert welig.

Als een echte minnaar kan Tanzania je laten vallen als een baksteen. Hoe vaak heb ik het niet uit willen maken. Zo wil ik niet leven. En toch kan ik niet zonder. De geluksmomenten die ik in Tanzania ervaar kan Nederland me niet geven. Ik mis Tanzania zodra de douanebeambte op Schiphol ‘welkom thuis’ zegt. En ik in de taxi naar huis alweer de volgende vlucht boek.

Een van de meest dichtbevolkte wildgebieden ter wereld is de Ngorongoro Krater. Sinds 1979 al Unesco erfgoed en nog steeds een wereldwonder. 

Een vulkanische krater, met een diameter van zo’n 20 km, 600 meter diep. De dieren die hier op de kraterbodem van 300 km² leven doen niet mee aan de grote migratie, maar wonen hier permanent. In de krater en de omgeving vind je olifanten, leeuwen, buffels, zwarte neushoorns en luipaarden. In grote getallen zie je ook zebra’s. Giraffes hebben in de krater niet zoveel te zoeken, hun voornaamste voedselbronnen, de acciabomen, zijn hier niet. Daarbij is de rand te steil voor hun lange poten. 

Op pad met een ranger

Maar het wilde leven bevindt zich niet alleen in de krater. Het hele gebied rondom de krater is beschermd en de omgeving is adembenemend. Wij gingen er wandelen. 

Met een gewapende ranger gaan we op pad. Een wandeling over de kraterrand is niet helemaal zonder gevaar. Alle dieren die in de krater wonen, komen regelmatig naar boven op zoek naar water en voedsel. Onderweg naar de rangeerpost zagen we al een groep buffels. Die behoren tot de gevaarlijkste dieren. Een buffel valt aan zonder waarschuwing.

Andere gevaarlijke dieren die ons pad zouden kunnen kruizen zijn de olifant en de leeuw. De ranger stopt de kogels in de zijn geweer terwijl hij ons vertelt over de risico’s. Hij voegt eraan toe dat hij al elf jaar wandelingen begeleidt en nog nooit een ernstig incident heeft meegemaakt. Dat stelt gerust. Dan gaan we op pad. 

Het eerste dat opvalt zijn de mensen die we tijdens onze wandeling tegenkomen. In het beschermde Ngorongoro gebied leven ruim 40.000 Maasai. We zien vrouwen de was doen bij de waterpoelen die door de recente regen zijn ontstaan. We zien jonge kinderen op hun slippers over de smalle paadjes glibberen, daar waar onze ranger extra alert is op de aanwezigheid van buffels. We zien sporen van olifanten waar we eerder een Maasai man met z’n vee langs zagen komen. 

We beginnen onze wandeltocht met een beklimming naar de rand van de krater totdat we adembenemend uitzicht hebben op de kratervloer. Met onze verrekijker zien we een grote groep olifanten lopen. We staan op het hoogste punt van het gebied en zien rondom de mooiste natuur op aarde. Hier zijn we stil van.

Foto’s doen de schoonheid van dit gebied geen recht. Niemand kan je vertellen hoe indrukwekkend het is, als je na een steile klim op dit punt aankomt. De kleuren van de lucht, de stilte die er heerst. Geen drukke toeristische attractie, maar pure schoonheid. De tijd heeft stilgestaan. 

We volgen de rim, de krater, steeds in ons blikveld. De paadjes, gemaakt door olifanten zijn verder uitgesleten door de Maasai en hun vee. Daardoor lopen we redelijk comfortabel en hoeven we niet iedere stap voorzichtig uit te kienen. De begroeiing is hier laag. We laten de krater links liggen en dalen af aan de andere kant. Hier is het Maasai-gebied en we zien in de verte al de traditionele hutten van de Maasai. Hun vee laat van zich horen door de bellen die ze dragen. 

Giraffes en Maasai

Dan zien we een giraffe. En dan nog één. We lopen in de richting van de dieren en na een kwartier zijn we al heel dichtbij. We tellen er vier, dan vijf en we proberen nog iets dichterbij te komen. Mijn broek blijft steeds haken in de kleine acaciastruiken die we moeten passeren. Er zijn hier niet voor niets giraffes. Oog in oog met een giraffe. Zonder motorgeruis op de achtergrond, zonder de auto als barrière.

Eén met de natuur.

Bij ons op het terrein leven colobusapen. Grote, zwarte apen met witte manen die tot ver over hun rug lopen en een lange witte staart. In het Nederlands heten ze franjeapen. Ze zijn de franje van de groene bomen waarin ze wonen.

Ik zie juist wijsheid in die kwaaie blik

Als je hun gezichten van dichtbij bekijkt zien ze er boos uit. Beetje sacherijnig, eigenlijk. Maar ik vind ze prachtig. Ik zie juist wijsheid in die kwaaie blik, en een soort arrogantie. Daar hou ik wel van.

Ze slingeren met hun lange armen door de bomen, hun staart als een herkenningsteken erachteraan wapperend. Als ze onraad ruiken, en dat is meestal als ik in de buurt kom, dan brullen ze. Als een beer. Hun geluid draagt mijlenver en soms hoor ik ze al terwijl ik nog in bed lig. Ze zijn weer in de buurt, denk ik dan, terwijl mijn hart een sprongetje maakt. Ik vind het gegeven dat ik mijn leefomgeving deel met deze bijzondere dieren heel speciaal. 

Colobusapen eten de hele dag, vooral bladeren. Verder spelen ze en doen ze niets. Ze leven in kleine groepen van zo’n negen apen, waarvan één mannetje. Slapen doen ze in nesten in de top van de bomen. Bij de waterbron, hier vijf minuten lopen vandaan, staan hele hoge bomen. Dat is hun favoriete plek.

Rond zonsopgang zie je in de allerhoogste toppen van deze kolossale bomen de colobusapen al zitten. Het ochtendlicht met de schemering nog tastbaar, geeft dit beeld een mysterieuze tint. De apen zijn nog geen bladeren aan het verzamelen, ze eten nog niet. Hun nest hebben ze al verlaten maar hun dag moet nog beginnen. Het is dit moment, dit grensgebied tussen nacht en dag, waar ik het meest van de colobus geniet. 

De lokale bevolking noemt ze boodschappers van God

De lokale bevolking noemt ze boodschappers van God. Vlak voor zonsondergang en net na zonsopgang gaan ze zo hoog mogelijk richting de hemel en praten ze met God over hun dag. Of God praat met hen over zijn dag, dat detail vertelt de traditie niet.

Als atheist geloof ik niet in God. Maar als God dan toch een boodschapper zou kiezen, dan ben ik ervan overtuigd dat hij de colobus zou kiezen. De manier waarop deze dieren in de hoogste bomen afstand nemen van de aarde en hun blik richten op de hemel heeft inderdaad iets bijbels. Ik hoop maar dat de zeer gelovige bevolking de lijn tussen de colobus en God in stand houden.

Bijbelse natuurbescherming.

Hier is alles anders. De salamanders lopen over de muur van mijn slaapkamer. Ze eten muggen en zijn dus erg welkom. In het sprinkhanenseizoen zijn er soms tientallen kleine beestjes die de vloer in onze woonkamer bezetten. Tuindeuren gaan open en met een bezem veeg ik ze allemaal vriendelijk doch resoluut naar buiten. Spinnen laat ik gewoon zitten. Die weten hun eigen terug naar buiten wel te vinden. Mieren gaan ook altijd vanzelf weer weg. Niets aan doen. Alleen een mug in de kamer, die sla ik dood. 

Met de kleine beestjes zit het dus wel goed. Tijd voor grotere enge dieren. De slang. Ik ben niet bang voor slangen. Ik vind ze eigenlijk wel fascinerend. Op Nat Geo Wild kijken wij regelmatig een slangenprogramma waarin Zuid Afrikanen op zoek gaan naar slangen in mensen hun huizen. Ik krijg daar geen nachtmerries van. Slangen in de autodeur, in de wc, onder het bed. Mij krijg je niet gek.

Het werd dus hoog tijd om een echte slang eens van dichtbij te gaan bewonderen

Het werd dus hoog tijd om een echte slang eens van dichtbij te gaan bewonderen. In een National Park. We reden met onze safari auto door Mkomazi National Park toen het gebeurde. Voor ons op de rood stoffige weg, zag ik een slang. Een grote, grijs gekleurde slang, zo’n 1,5m lang. We stonden stil en bekeken hem van een afstand. Ik pakte het slangenboek (dat had ik inmiddels aangeschaft) en mijn camera. Het bleek een Rufous Beaked Snake. Gaaf. De slang deed echter raar. Hij ging omhoog als een cobra en viel daarna weer neer. Hij kronkelde, gleed van een kant van de weg naar de andere kant en rolde zich daarna op. Hij ademde een paar keer zichtbaar in en uit en bleef toen met z’n bek open op de grond liggen. Doodstil. We wachtten. En wachtten. Ik keek op mijn camera naar de foto’s die ik had genomen en kon niet anders concluderen dat we een stervende slang hadden gezien. 

Dit was het moment om de slang van dichtbij te bekijken. We reden voorzichtig naar voren en de auto stopten met de slang precies naast mijn raam. Ik draaide het raampje naar beneden en hing met mijn bovenlijf uit het raam, mijn blik op de dode slang gericht. Wat een prachtig beest. 

En toen opeens, uit het niets, sprong de slang omhoog

En toen opeens, uit het niets, sprong de slang omhoog. Zijn slangenlijf kwam omhoog en zijn kop, zijn dode kop, richte zich naar mij op. Ik kreeg een hartverzakking, bijna letterlijk, en knalde met mijn achterhoofd tegen het raamkozijn toen ik naar achteren sprong. Mijn hart bonkte in mijn borst en ik schreeuwde. Hard, geloof ik.  De slang liet zich vallen en droop af, langzaam maar gestaag verdween hij tussen de struiken aan de kant van de weg. 

Mijn drie kinderen achterin bescheurden zich het van het lachen. Mijn man eveneens. Ik werd gewoon keihard uitgelachen voor mijn ‘overdreven’ reactie toen de slang nog bleek te leven. 

Maar niemand was zo dicht bij de slang geweest die uit de dood was opgestaan. Niemand had de luchtverschuiving gevoeld toen de slang omhoog schoot en bijna mijn gezicht raakte. 

Mijn familie kan ik wel vergeven voor hun  onaardige gedrag, maar tussen mij en slangen komt het nooit meer goed. Die zie ik vanaf nu echt liever dood dan levend.

Druilerige dagen, waarop je niets liever doet dan de open haard aan, met een deken op de bank en Netflix bingewatchen. In Tanzania komen die niet voor. Hier schijnt bijna altijd de zon. De deuren staan altijd open, een korte broek is 10 maanden per jaar mijn standaard outfit. En, mijn Calvinistische opvoeding maakt dat ik met mooi weer naar buiten moet. Je kijkt geen tv als de zon schijnt. Je zit niet binnen als het mooi weer is. Huppetee, buiten spelen. 

Zodra in Nederland de eerste zonnestralen door het grauwe wolkendek piepen, gaat iedereen naar buiten. Rokjesdag met hele witte benen bestaat echt. De terrassen stromen vol en ondanks de nog lage temperatuur weigeren mensen om naar binnen te gaan. Liever een deken om, een dikke winterjas aan, dan nog één minuut langer binnen zijn, De zon is opeens een primaire levensbehoefte waarin we ons wikkelen en waaraan we ons laven. Als een hagedis warmen we ons aan de zon en laten we ons uit de winterslaap wekken. 

Dwingende zon

Maar de zon is ook dwingend. Je moét naar buiten. Op de fiets, niet meer met de auto. Een extra rondje met de hond want het is zulk lekker weer. En, wie weet,  misschien regent het morgen wel weer. Snel de stoelen in de tuin zetten en van de avondzon genieten. Nog een paar laatste stralen op je gezicht laten vallen. Goed voor je vitamine D. 

Ik vind het moeilijk om die diepgewortelde drang om de zon op te zoeken te laten varen. Mijn gezicht begint al tropische vlekken te vertonen, ondanks mijn dagelijkse factor 50.  De afdrukken van de slippers die ik iedere dag draag, zijn op mijn voeten te zien. De hitte is af en toe bijna ondraaglijk en zelfs een meest schaduwrijke plek is nog te warm. En toch kan ik het niet. Ik kan niet binnen zitten terwijl de zon schijnt. 

Spijbelen

En daarom was ik ook zo ongelooflijk blij toen gisteren (eindelijk!) een echte hele harde tropische regenbui uit de lucht kwam vallen. Druppels zo groot als tuinbonen vielen naar beneden en binnen de kortste keren stond ons terras blank. De honden, normaal aan de wandel op ons terrein zochten snel beschutting onder de veranda. De potten met planten stroomden langzaam over. Op sommige plekken ontstonden waterstromen en kon het water niet snel genoeg weg.

Met handdoeken moest ik voorkomen dat het water het huis binnenstroomde. Toen alles waterdicht was gemaakt en het er niet naar uitzag dat de regen snel zou stoppen riep ik de kinderen. Ik maakte warme chocolademelk en met z’n allen keken we Back to the Future deel 3. De deken lieten we achterwege, de tropische hitte was nog lang niet uit de lucht. 

Het voelde als spijbelen, en oh wat was dat fijn!